با توجه به رویکرد ترکیبی، کلاس چند سطحی، کلاس معکوس و ارائه بسته های آموزشی، به نظر شما طرح درس چگونه باید باشد؟

من به طرح درس ثابت که از قبل مشخص می کند مربی دقیقا سر کلاس چه کاری باید انجام دهد، اعتقاد ندارم. زیرا در کلاس و با توجه به حال و هوای آن و شرایط ایجاد شده در کلاس و شاگردان، مسائلی اتفاق می افتد که شاید در قالب طرح درس از پیش تعریف شده مذکور قابل گنجایش نباشد.

به جای آن با داشبوردی در سیستم نرم افزاری موافقم که جلوی روی مربی در کلاس درس باز است و در شرایطی که مربی بحث را بر اساس یک طرح اولیه جلو می برد، امکان انعطاف بالایی به او می دهد و امکان می دهد که بر اساس وقایع، سئوالات، احوال و شرایط موجود، محتواها و فعالیتهای مناسب را در کلاس اجرا کند، بچه ها را درگیر کارهای مختلف کند و ارزیابی خوبی از پیشرفتهای بچه ها داشته باشد. ما به این داشبورد می گوییم: سازوکار آموزشی.

در مورد ساز و کار آموزشی در مدرسه‌ی حکمت، در واقع موضوعات در قالب فرآیند آموزش، سازمان پیدا می‌کنند و محتوای آموزشی که در اختیار بچّه‌ها و مربّیان قرار می‌گیرد، به شکل آموزش موضوعات در نظر گرفته می‌شود. هر موضوعی برای خود یک محتوای آموزشی دارد که در آموزش آن موضوع استفاده می‌شود. البتّه باید به این مسئله توجّه کرد که ما با توجّه به این‌که اعتقاد داریم رویکرد مدرسه باید رویکرد ترکیبی باشد نه رویکرد تجزیه‌ای، بهتر آن است که ما به جای آن‌که یک موضوع درسی رسمی را در کلاس تدریس کنیم و شاگرد را مجبور کنیم آن موضوع را یاد بگیرد و بعد برود موضوع بعدی را یاد بگیرد، بچّه‌ها را درگیر طیفی از موضوعات در یک فضای کاربردی و عینی کنیم و در حین آن فضای کاربردی و عینی که می‌تواند یک پروژه باشد، می‌تواند اجرای یک کار عملی و عینی باشد، آن موضوعاتی که پیش می‌آید را به آنها عرضه کنیم. مثلاً موضوع باغبانی؛ شاگرد یک مرتبه به سنگی برخورد می‌کند و ما آن سنگ را برمی‌داریم و راجع به آن نوع از سنگ‌ها صحبت می‌کنیم و بعد راجع به موضوع انواع سنگ‌ها و… مطرح می‌شود که می‌توانیم بچّه‌ها را به آن سمت سوق بدهیم.

محتوای آموزشی که ما در مدرسه در اختیار بچّه‌ها و مربّیان قرار می‌دهیم، در قالب موضوعات سازماندهی می‌شود. در درس‌های مختلف، هر کدام موضوعاتی وجود دارند که هر کدام از این موضوعات باید به بچّه‌ها آموزش داده شوند و بچّه‌ها این موضوعات را یاد بگیرند. هر محتوایی که برای موضوعی وجود دارد، در دو شکل آماده می‌شود، به دو شکل یا دو مجموعه محتوا. مجموعه‌ی محتوایی برای هر موضوع باید وجود داشته باشد؛ یک مجموعه در اختیار خود بچّه‌ها قرار می‌گیرد برای این‌که خود بچّه‌ها به شکل خودآموز یا با کمک مربّی ببینند و بخوانند و انجام بدهند و روی آن کار انجام دهند، یک مجموعه‌ی محتوایی که در اختیار مربّی قرار می‌گیرد که آن مربّی باید با آن موضوع آشنا بشود و بررسی کند که چگونه می‌تواند این موضوع را به بچّه تعلیم کند و یاد بدهد و چگونه می‌تواند با بچّه‌ها کار کند و چه کارهایی می‌تواند حول و حوش این موضوع با بچّه‌ها انجام دهد.

ما اصطلاحاً در مدرسه‌ی حکمت به آن مجموعه‌ی محتوایی اوّل که در اختیار بچّه‌ها قرار می‌گیرد، بسته آموزشی می‌گوییم. به آن مجموعه‌ی محتوایی هم که در اختیار مربّی قرار می‌گیرد ساز و کار می‌گوییم.